Tip 1 Diyabet Teşhisi Nasıl Konur ?

Diyabet miyim diye düşünüp korkmayın. Tip 1 diyabet başta olmak üzere diyabet tanısı koymak artık çok kolay. Tek yapmanız geren 1 damla kan vermek.

Pankreastaki adacık hücreleri yeterli insülin üretemediğinde tip 1 diyabet başlar. Yeterince insülin yoksa yediklerimizden aldığımız glikozun enerjiye dönüşmesi mümkün olmuyor. Vücut yeterince beslenemiyor, güçsüz düşüyor. Enerji açığını kapatmaya çalışan vücut sürekli acıkıyor. Ancak ne kadar yerse yesin yeterince enerji alınamıyor. Kandaki glikoz artsa da enerji miktarında değişim olmuyor.

Tip 1 diyabet genellikle çocuklarda ve gençlerde ortaya çıkıyor. Bu nedenle belirlenmesi güçleşiyor. İlk belirtiler: aşırı iştah, kilo kaybı, yorgunluk ve bulanık görme. Belirtiler ortaya çıktığında genellikle farklı şeylere yoruluyor. Diyabet ihtimali pek düşünülmüyor. Belirtiler şiddetlendiğinde doktora gidiliyor. İşte bu noktada gerçekle yüzleşiliyor. Şimdi gelin tip 1 diyabet nasıl teşhis edilir bakalım.

Tip 1 Diyabet Nasıl Teşhis Edilir ?

Belirtilerden şüphelenen kişiler öncelikle doktor tarafından fiziki muayeneden geçirilir. Yaraların iyileşmesi gibi görsel etkiler varsa gözlemlenir. Ancak tip 1 diyabet rahatsızlığını belirlemenin en geçerli yolu kan testleridir. Diyabet teşhisi koyarken başvurulan 3 temel test var. Bunlar: glike hemoglobin testi, rastgele kan testi ve açlık şekeri testi. Tip 1 diyabet ihtimali üzerinde duruluyorsa doktorunuz sizden bu testleri isteyebilir.

Glike hemoglobin (A1C) testi: Bu test son 2 – 3 aylık kan şekerinizin seviyesini belirler. Aç ya da tok her durumda yaptırabilirsiniz.

Hepimizin kanında hemoglobin isimli oksijen taşıyıcı maddeler var. Bu maddeler kan şekeriyle karşılaştığında glikozillenme denen bir reaksiyona giriyor. Yani hemoglobinin glikozillenme oranı kan şekeri değerlerine göre artıyor. Yapılan A1C testindeyse bu orana bakılıyor. Oranlar 6,5’in üzerindeyse tip 1 diyabet hastası olmuşsunuz demek. Ancak oranlar 5,7 ile 6,4 arasındaysa henüz tip 1 diyabet hastası olmadınız, fakat risk grubundasınız demektir.

Rastgele kan testi: Tip 1 diyabet şüphesi taşıyan herkesin yaptırdığı bu testleri biliyoruz. Hastadan ufacık bir damla kan alınıyor. Sonra bu kan inceleniyor. Glikoz seviyesi 200 mg/dl üzerindeyse diyabet hastasısınız demek oluyor. Ancak oranlar 140 – 199 arasındaysa henüz şeker hastası değilsiniz ancak potansiyel taşıyorsunuz demek.

Açlık şekeri testi: Adından da belli olduğu üzere aç karnına yapılan bir test. Kişi en az 6, en fazla 9 saat önce yemek yemiş olmalı. Bu şekilde gıdalardan alınan glikoz yerine, karaciğerde depolanan glikojenin doğru kullanılıp kullanılmadığına bakılıyor. Testin sonucuna göre değerleriniz 126’nın üzerindeyse tip 1 diyabet hastasısınız demek. Ancak rakamlar 100 – 125 arasındaysa henüz hasta olmadınız ancak dikkat etmelisiniz.

Bu 3 teste göre tanı rahatlıkla konur. Ancak tanı tip 1 diyabet için yalnızca bir başlangıçtır. Bundan sonra düzenli olarak doktorunuzla görüşmek zorundasınız. Çünkü doktorunuz muayeneler sırasında kan şekerinizi kontrol edecek. Hedefinizse kan şekeri seviyesini normal seviyelere indirmek. Bu nedenle yeni bir diyet listesi edineceksiniz. Yaşam tarzı değişiklikleri de yapmak zorundasınız.

İnsülin iğnesi

İnsülin iğnesi

Ayrıca söz konusu başka hastalıklarınız varsa tedavi olmak şart. Çünkü diyabet başka hastalıklarla bir araya geldi mi hızlı ilerleyen bir sorun. Tabii bu yine de hayata küsmeniz anlamına gelmemeli. Çünkü sanılanın aksine bundan sonra çok daha sağlıklı bir insan olacaksınız. Yediklerinize dikkat edecek, düzenli egzersiz yapacak ve alkol gibi kötü alışkanlıklarınızı en azından azaltacaksınız.

Tip 1 diyabetle ilgili ayrıntılı bilgi ve durumunuza özel tavsiyeler için yorumunuzu paylaşın. Tip 1 diyabetin nasıl tedavi edildiğini de ayrıca okuyunuz.