Parkinson hastalığında fizik tedavi uygulanır mı?

Size Parkinson Hastalığı (PH) teşhisi konduysa doktorunuz vücut uzuvlarınızı daha iyi kontrol edebilmeniz için bazı uzmanlardan yardım almanızı tavsiye edebilir. Fizik tedavi uzmanları bu hastalığın yol açabileceği motor kontrol bozukluklarının ve düzen bozukluklarının tedavisi için size yardımcı olacak hareket uzmanlarıdır.

Her fizik tedavi uzmanının PH için sunduğu çözüm birbirinden kısmen de olsa farklı olabilir. Ancak her fizik tedavi uzmanının değerlendirmesini yapacağı genel sorunlardan bazıları şöyledir:

 

Postüral değerlendirme: Eğer Parkinson hastasıysanız, duruş şeklinizin değiştiğinin farkına varabilirsiniz. PH genellikle vücudunuzun öne doğru eğilmesine sebep olur. Bu durum vücudunuzun ağırlık merkezinizi değiştirebilir ve denge sorunları yaşamanıza sebep olabilir. Bir fizyoterapist duruş şeklinizi değerlendirerek duruş şeklinizi korumanız ya da geliştirmeniz konusunda size yardımcı olabilir.

 

Dayanıklılık değerlendirmesi: Parkinson Hastalığı çoğunlukla hastanın sahip olduğu dayanıklılığın değişmesine sebep olur. Merdiven veya yokuş çıkarken zorluklar yaşayabilirsiniz. Fizyoterapistiniz mevcut aerobik dayanıklılığınızı belirleyebilir ve genel dayanıklılığınızı geliştirmeniz için size egzersiz programları hazırlayabilir.

 

Yürüyüş şekli değerlendirmesi: Parkinson Hastalığı beynin motor planlamadan sorumlu bir bölümünü etkilediği için, yürüyüş şeklinizde bozulmalar meydana gelebilir. Yürümekteyken aniden durabilirsiniz. Bu, genellikle “donma” olarak bilinen bir fenomendir. Ya da düzgün bir şekilde yürümekteyken bir anda hızlı ve kısa adımlarla yürümeye başlayabilirsiniz. Ayrıca yürümeye başlarken de zorluklar çekebilirsiniz.

 

Kuvvet Ölçümü: Parkinson Hastalığı çoğunlukla kas sistemini etkiler ve bu nedenle kas gücünüzde azalmalar meydana gelebilir. Fizyoterapistiniz bazı özel kas gruplarınızın gücünü ölçerek değerlendirmelerde bulunabilir.

 

Esneklik ve hareket kabiliyeti ölçümü: Katılık ve sertlik Parkinson Hastalığı’nın yaygın belirtilerinden biridir. Bu nedenle fizyoterapistiniz belirli eklemlerin çevresindeki hareket kabiliyetinizi ölçebilir. Esnekliğinizin değerlendirilmesi de hareket kabiliyetinizi ve esnekliğinizi arttırmanız konusunda stratejiler ve egzersizler geliştirmenizi sağlayarak size yardımcı olabilir.

 

Nefes alma işlevi: Vücut şekliniz öne doğru eğilmiş olduğu için diyaframınızın işlevlerini doğru bir şekilde yerine getirmesi zorlaşmaktadır. Özellikle daha çok dayanıklılık gerektiren durumlarda nefes almakta zorlandığınızı hissedebilirsiniz.

 

Denge: Parkinson Hastalığı’nın sebep olduğu motor fonksiyon bozuklukları ve duruş şeklinizin değişmesi gibi durumlar vücudunuzun ağırlık merkezinizi değiştirebilir ve bu durum da denge sorunları yaşamanıza sebep olabilir. Fizyoterapistiniz denge durumunuzu değerlendirip; dengenizin yeniden kazanılmasını sağlamaya yönelik egzersiz tavsiyelerinde bulunabilir. Hatta evinizin içinde güvenli bir şekilde hareket ettiğinizden emin olmak için ev dizaynınızda ufak değişiklikler yapılmasını önerebilir.

Fizyoterapistiniz işlevsel yeterlilik ve işlev kayıplarınız konusunda gerekli bilgileri topladıktan sonra tedavi planınızı hazırlamaya başlayabilir. Parkinson Hastalığı’nın vücudun birçok sistemini etkileyen bir hastalık olması sebebiyle, sizin için yapılan sağlık planının oluşturulması sürecinde birçok sağlık personelinin imzası bulunacaktır. Ailenizin ya da arkadaşlarınızın tedavi sürecinde yakınınızda bulunması, gerekli zamanlarda size yardım edebilecek bir yakınınızın olması açısından son derece önemlidir. Fiziksel tedavinizin temel amacı işlevsel hareket kabiliyetinizi sabit bir duruma sokmak ve kontrol altında tutmak olmalıdır. Hareket akıcılığını sağlamaya yönelik stratejiler, işlevsel hareket kabiliyetinizi sabit hale getirmek adına zorunlu olabilir.

 

Parkinson Hastalığı motor planlama ve hareket etmede ciddi problemlere yol açan bir hastalık olduğundan egzersizler tedavinin birincil içeriğini oluşturmalıdır. Parkinson Hastalığı’nda egzersizlere yoğunlaşma yürümeyi, dengeyi ve hareket kabiliyetini geliştirir. Duruş şekline yönelik farkındalığı ve kas kuvvetini arttırır. Solunumu ve dayanıklılığı düzenler. Bir egzersiz planını uygulamaya başlamadan önce bu egzersiz planının sizin durumunuz için güvenli olup olmadığı konusunda doktorunuzdan ve fizyoterapistinizden mutlaka bilgi alın. Doktorunuz ve fizyoterapistinizin birlikte çalışması en uyumlu egzersizi seçmeniz konusunda size yardımcı olabilir.

Parkinson Hastalığı işlevsel yeterliliğinizin ve hareket duyunuzun üzerinde derin etkilere yol açacaktır. Şu anda Parkinson Hastalığı için tam bir tedavi yöntemi bulunmamaktadır. Fakat iyi planlanmış ve iyi yönetilmiş bir fizik tedavi semptomlar kontrol altında tutmanızı ve işlevsel hareket kabiliyetinizi daha güvenli bir hale getirmenizi sağlar.