Parkinson belirtileri neler?

Tremor ilk belirtilerden ama korkmayın. Her titreme Parkinson demek değil. 

Parkinson vücut hareketlerini ileri düzeyde etkiliyor. Sorun beyindeki bazı sinir hücrelerinin (nöronlar) işlerini yapamamasıyla ilişkili. 

Normal sinir hücreleri dopamin adında çok önemli bir kimyasal üretiyor. Bu kimyasal beyindeki hareket merkezini kontrol ediyor. Kaslar bu sayede düzgün hareket ediyor. Parkinson’a yakalanınca bu hücreler bozuluyor. Yeterince dopamin olmayınca eskisi gibi rahat hareket edilemiyor.

parkinsonEndişelenmeyin.Tremora sahip olmak Parkinson olduğunuz anlamına gelmiyor.

Parkinson zamanla ilerler ama dikkatle yönetilebilirse yaşam kalitesini yere seremez. Etkili yardımcı tedaviler var.

Parkinson Nedenleri

Sinir hücrelerinin neden bozulduğunu kimse bilmiyor. Araştırmacılar yaşlanma ve doğadaki zehirli maddeler dahil tüm olasılıklara bakıyorlar.

Bazı Parkinson vakalarının genlerden kaynaklandığı düşünülüyor. Ama sorunun her zaman genetik olduğunu söylemek mümkün değil. Kesin kanıt yok. En azından şimdilik.

Parkinson’un 4 ana belirtisine bakalım:

•    Tremor (el, kol ve bacak titremesi)

•    Kasların kaskatı kesilmesi

•    Yavaş hareketler

•    Denge ve yürüme problemleri.

Muhtemelen tremor ilk belirtiniz olacaktır. Tremor tek kolda ya da bacakta başlayabilir. Uyanıkken artar. Bacağınızı hareket ettirince veya uyuyunca kendinizi daha iyi hissedersiniz.

Parkinson zamanla vücuttaki tüm kasları etkiliyor. Sindirim ve yutkunma sorunlarına yol açıyor. İleri aşamada boş bakışlar, rasgele odaklanmalar görülebilir. Konuşma güçlüğü, dilin dolanması diğer belirtilerden. Kimileri de zeka gerektiren aktivitelerde sorun yaşıyorr.

Parkinson belirtileri genellikle 50 – 60 yaşlarında görülüyor.

Doktor öncelikle belirtilerinizi ve sağlık geçmişinizi sorgulayacak. Fiziksel muayenenin ardından nörolojik test yapılacak. Bu testle sinirlerinizin nasıl çalıştığı ölçülecek. Hareket tarzınız, kas gücünüz, refleksleriniz ve bakışınız kontrol edilecek. Ruh halinizle ilgili sorular da gelebilir. 

Parkinsona yönelik özel test yok ama ilişkili sorunları önlemek için başka tetkikler yapılabilir. Beyin tümörü olup olmadığını kontrol amaçlı MR buna örnek.

Parkinson Tedavisi 

Maalesef tedavisi yok. Ama ilerlemesini önleyecek, daha rahat yaşamanızı sağlayacak bazı ilaçlar var.

Belirtileriniz azsa tedaviye ihtiyacınız olmuyor. Doktorunuz sizi kontrol altında tutuyor. Parkinson’un yaşamınızı ne düzeyde etkilediğine bakıyor. İlaç seçeneği gündeme gelebilir. Hatta birden fazla ilaçtan oluşan bir kombinasyon gerekebilir.

Şimdilik en iyisi Levodopa ama yüksek dozda, uzun süre kullanımda zararlı olabilir. Erken aşamalarda yerine başka ilaçlar kullanılabilir. İlaç kararı tamamen doktorun sorumluluğunda.

Elektrikle uyarım tedavide bir başka seçenek. Beyninize teller bağlanıyor. Bu teller beynin hareket merkezlerine küçük elektrik akımları yollamaya yarıyor. Eskiden durduk yere bozulan radyolara yumruk atmaya benzeyen yöntem beynin daha iyi çalışmasına yardım ediyor.

İlaçla ve elektrikle tedavi dışında evde yapabilecekleriniz de var. En önemlisi, sağlıklı beslenin. İyi dinlenin. Beyninizi çalıştırın. Her gün az da olsa egzersiz yapın.

Fizik terapi ve rehabilitasyon da Parkinson’la mücadelede etkili.

Parkinson gibi uzun süreli, üstelik ilerleyen bir sağlık sorunu tüm yaşamınızı değiştirir. Kızmanız, korkmanız, üzülmeniz, endişelenmeniz çok normal. Yine de aklınızın bir köşesine yazmanız gerekenler var.

Sorunun nasıl ilerleyeceğini kimse bilemez ama Parkinson genellikle yavaş seyrediyor. Kimilerinde  yıllarca sadece tremor gibi küçük belirtiler vermekle yetiniyor.

Parkinson’lu kişiler çalışma yaşamlarını sürdürebilir. Sorun ilerledikçe çalışma biçimini buna göre düzenlemek yeterli. Adaptasyon için destek almayı düşünebilirsiniz.

Tedavide aktif rol almanız önemli. Yapabileceğiniz her şeyi öğrenin. Kendinize güvenilir bir doktor bulun. Tüm randevularınıza gidin. İlaçlarınızı aksatmayın.

Parkinsonlu kişilerde depresyon yaygın. Mutsuz ve umutsuz hissederseniz bunu doktorunuzla paylaşın. Antidepresanlar işe yarayabilir.

Yalnız kalmayı aklınızdan çıkarın. Doktorunuzdan Parkinson destek grupları hakkında bilgi alın. Online mesaj gruplarını araştırın.

Parkinson’un etkisi sadece sizinle sınırlı değil. Ucu sevdiklerinize de dokunuyor. Kararlarınıza onları mutlaka dahil edin. Sorun hakkında bilinçlenmelerini sağlayın.