Kalça kırılmaları riskli mi?

Özellikle yaşlıysanız kalça kırılması riskine dikkat etmelisiniz. Çoğu kalça kırılması 65 yaşın üzerindekilerde görülüyor. 80’den sonraysa risk çok daha hızlı artıyor. Peki neden yaşlılar? Çünkü yaşlıların kemikleri çok zayıf. Sorumlusu da osteoporoz.

Kemik erimesine yaşlılıkta alınan ilaçları, bozulan gözleri, denge sorunlarını da ekleyince tökezleyip düşmek ölüm tehlikesine dönüşüyor.

Belirtileri

•    Düştükten sonra yürümekte zorlanıyorsanız,
•    Kalçanızda ya da kasığınızda aşırı ağrı varsa,
•    Üzerine düştüğünüz taraftaki ayağınızın üstüne basamıyorsanız,
•    Kalçanızda veya çevresinde sertlik, morluk, şişlik gibi belirtiler varsa,
•    Üzerine düştüğünüz taraftaki bacağınız artık daha kısa geliyorsa,
•    Üzerinize düştüğünüz taraftaki bacağınız dışa dönükse kalçanız kırılmış olabilir.

Böyle durumlarda vakit kaybetmeden bir uzman doktora görünmelisiniz.

Nedenleri

Kalça üzerine şiddetli darbe almak hangi yaşta olursanız olun kalça kırılmasına yol açabilir. Trafik kazaları buna örnek. İlerleyen yaşlardaysa durum biraz daha karmaşık. Bu dönemler osteoporoz baş gösteriyor. Kemiklerin tamamı, elbette kalça kemiği de hassaslaşıyor. Yaşlılıkta kalça kırılmalarının çoğu yüksek bir yerden düşmekle ilişkili. Osteoporoz ileri düzeyliyse çok basit ayak burkulmaları bile kalça kırılmasıyla sonuçlanabilir.

Risk faktörleri

Kalça kırılmalarında risk bir değil iki değil; uzayıp giden zincir diyebiliriz. Elbette başı osteoporoz çekiyor. Çünkü kalça kemiğinin bu kadar kırılgan olmasının nedeni zayıflaması. Bakalım onu etkileyen diğer faktörler nelermiş:

Yaş. Kalça kırılması oranı yaşla birlikte artıyor. Siz yaşlandıkça hem kaslarınız hem de kemikleriniz zayıflıyor. Yaşlılıkla görme bozukluğu, denge kaybı ve hareketlerde yavaşlık gelince düşüp kalçanızı kırmak sürpriz olmuyor.

Cinsiyet. Kadınlar kemik yoğunluğunu erkeklerden çok daha hızlı kaybediyor. Menopozla birlikte östrojen seviyesi düşüyor, kemikler erimeye başlıyor. Kalça kırılmaları kadınlarda çok daha yaygın ama, erkeklerin de dikkatli olmasında yarar var.

Kronik sağlık sorunları. Osteoporoz kemiklerin en büyük düşmanı ama başka sorunlar da kemiklerinizin zayıflamasına yol açabilir. Örneğin endokrin sistem (iç salgı bezleri) ile ilgili sorunlar kemikleri çok yıpratıyor.

Beslenme sorunları. Gençken kalsiyum ve D vitaminini az tüketmek gelecekte kemiklerinizin kırılganlaşmasına zemin hazırlıyor. Kısaca gençken ne ekiyorsanız yaşlanınca onu biçiyorsunuz. Beslenmenize yaşam boyu dikkat etmeniz önemli.

Anoreksiya nevroza gibi beslenme (daha doğrusu yetersiz beslenme) sorunları kemiklerin zamanla zayıflamasına yol açabilir.

Fiziksel hareketsizlik. Yürümek, merdiven çıkmak gibi aktiviteler gözünüze basit görünmesin. Bu tür hareketler kemik yapınızı güçlendirir, osteoporoz riskini de düşürür. Egzersiz yapmayı ihmal etmemelisiniz.

Sigara ve alkol kullanımı. Sigara ve alkol kemik yapısının normal seyrinde gelişmesini engelliyor. Hatta kemiklerdeki kalsiyumu yok ediyor. Gençlikte sigara veya alkol bağımlısı olmak gelecekte kalça kırılması riskini arttırıyor.

Yan etkileri

Kalça kırıkları kesinlikle küçümsenmemeli. Doğru müdahale edilmezse geizp dolaşmayı bırakın, adım bile atamazsınız. Üstelik tedavi de uzun sürüyor. Çünkü zayıf kemik çok daha yavaş kaynıyor.

Kalça kırığı yüzünden uzun süredir birilerine bağımlı kaldıysanız, yataktan da kalkamıyorsanız şöyle sorunlarla karşılaşma ihtimaliniz var:

•    Akciğerlerinizde ve bacaklarınızda kan pıhtıları oluşması
•    Uzun süre yatmaktan kaynaklanan yatak yaraları
•    İdrar yolu enfeksiyonları
•    Zatürre

Dikkat: kalça bir kez kırıldı mı tekrar kırılması an meselesi.