Kalça kırıkları ameliyatı nasıl yapılır?

Osteoporozun yaşlılıkta getirdiği en kötü sonuçlardan biri kalça kırıkları. Eriyen ve zayıflayan kemikler en ufak bir darbede kırılıyor. İyileşmesiyse aylar alıyor. Hem hasta hem de ona bakanlar için zorlu geçen tedavi sürecine yakından bakalım.

Kalça kırıklarına hastanede ameliyatla müdahale ediliyor. Ameliyatın alternatif yöntemiyse konservatif tedavi. Konservatif tedavide hastayı yatakta geçecek epey uzun bir süreç bekliyor. Ama yine de ameliyatla tedavinin olanaklı olmadığı zamanlarda konservatif tedavi yöntemi kullanılıyor. Örneğin çok yaşlı ve ileri derecede osteoporoz olan biri için tek yol konservatif tedavi.

Ameliyat türleri

Kalça kırığı ameliyatlarının birkaç türü var. Bazı koşullara bakılarak ameliyat kararı veriliyor. Örneğin:

Yaş

Kırığın türü, konumu

Kalça kırılmasından önceki fiziksel aktivite yoğunluğu

Kırılmadan önceki ruhsal durum (Alzheimer, demans vb.) 

Kemik ve eklemlerin durumu. Örneğin kireçlenme olup olmadığı. 

Ekstrakapsüler kırıklarda çok güçlü bir katmanla ekleme yapılıyor. Kırığın iyileşme sürecinde hasta ayakta duruyor; gündelik yaşam aktivitelerini sorunsuz gerçekleştiriyor. 65 yaşın altındakilerde intrakapsüler kırıklar daha yaygın. Bu kırıklar içeriden birleştirilerek tedavi ediliyor. Daha yaşlılardaysa hemiartroplasti yöntemiyle tedavi tercih ediliyor. Bir de üçüncü yol var: total kalça protezi. Kalça kırığı kıpırdamanızı olanaksız hale getiriyorsa, kireçlenme gibi eklemlerinizi etkileyen bir sorununuz varsa total kalça protezi gündeme geliyor. 

İnternal fiksasyon

İçeriden birleştirme çeşitli araçlarla kemiğin kaynamasını sağlıyor. Bu aletler:

Çivi 

Vida

Çubuk 

Levha

Bu yöntem intrakapsüler kırık için kullanılmışsa aylarca hastaneye gitmeniz gerekebilir. Doktorun kırığın iyileşme sürecini izlemesi, sorun çıkarsa müdahale etmesi için bu şart. İşler yolunda gitmezse  yeniden ameliyata gerek duyulabilir. Bu nedenle özellikle yaşlılarda ve osteoporozu olanlarda direkt olarak hemiartroplasti uygulanır.

Hemiartroplasti

Kalça oyuğunda bulunan femoral başın (kalça kemiğine ait bir parça) protezle değiştirilmesine hemiartroplasti deniyor. 

Total kalça protezi

Doğal kalça oyuğu ve femoral başın tamamının protezle değiştirilmesi total kalça protezi ile gerçekleşiyor. Operasyon hemiartroplastiden çok daha karmaşık. Zorunluluk yoksa tercih edilmiyor.

Ameliyat öncesi değerlendirme

Normal şartlarda hastaneye gelişinizi izleyen 36 saat içinde ameliyata alınmalısınız. İlk aşamada ameliyat öncesi değerlendirmeden geçeceksiniz. Ameliyata uygun olup olmadığınız, ameliyatın avantajları ve dezavantajları gözden geçirilecek. Bu sırada:

Son günlerde (kan sulandıran aspirin vb.) ilaç alıp almadığınız sorulacak. Olası kalp krizinden korunmak için bu bilgi önemli.

Herhangi bir teste gerek olup olmadığına bakılacak. Örneğin ekokardiyografi gerekli olabilir.

Ameliyat sırasında acı hissetmemeniz için uyuşturucu ilaç verilecek. 

İki tip anestezi var: lokal anestezide sadece ameliyat bölgesi uyuşturulur. Uyanık kalırsınız ama hiç acı hissetmezsiniz. Genel anestezideyse bilinç kapalıdır. 

Ameliyattan önce

Ameliyat öncesinde (veya sonrasında) bazı antibiyotikler kullanmanız gerekebilir. Enfeksiyon riskini önlemek için bu önemli. Damar tıkanıklığı riski için de heparin verilecek.

Ameliyat 

Ameliyat süresi duruma bağlı olarak değişebilir: ortalama 2 saat olağan. Ameliyat ekibinde ortopedistiniz de bulunuyor. Ameliyat sonrası rehabilitasyon programı ile tam iyileşme sağlanıyor.