Göz tembelliği varsa nasıl anlarız?

Çocuklarda göz tembelliği tedavi edilebilen sağlık sorunlarından. Ama göz tembelliği varsa nasıl anlarız?

Göz tembelliği erken çocukluk çağında ortaya çıkıyor. Bir göz diğerine göre daha az görüyor.

Nedeni beyin ve göz arasında iletişimi sağlayan sinirlerin düzgün çalışmaması.

gözGöz tembelliği genetik aktarılır. 

Genetik yatkınlık önemli. Sorun aile geçmişinde varsa çocuklarda da çıkıyor. Gelişim bozukluğu olanlarda daha da yaygın. 3 temel neden daha sayalım:

Şaşılık: Gözleri konumlandıran göz kaslarındaki dengesizlikle oluşuyor. Kayan göz genellikle tembelleşiyor.

Anatomik bozukluk: Gözde yapısal anormallikler bir başka neden. Gözlerde biçim bozuklukları,  katarakt gibi sağlık sorunları buna örnek. 

Anizometropi: Gözlerde ayrı ayrı yüksek düzeyli astigmat, miyopi, hipermetropi, iki göz arasında bir numaradan fazla fark olması göz tembelliğine yol açıyor.

Göz tembelliği belirtileri 

Göz tembelliği başlangıç aşamasında belirti vermiyor. İleri düzeyde göz seğirmesi, kayması gözlemleniyor. Görüş bulanıyor. Çoğu zaman tedavi gecikiyor. Bu noktada ebeveynlerin müdahalesi gerekli. 

Çocuklar hiçbir şikâyetleri olmasa da 3 – 4 yaşına dek yılda en az bir kez göz muayenesinden geçmeli.

Amerikan Ulusal Göz Enstitüsü’ne göre göz tembelliği genç ve orta yaşlı yetişkinlerin tek gözde görme kayıplarının en yaygın nedeni.

Tedavi edilmeyen göz tembelliği kalıcı görme kaybına neden olabilir.

Tedavinin başarısı erken tanıya bağlı. Yaş büyüdükçe başarı oranı düşüyor. 6 – 7 yaşlarında başlayan tedavi en iyi sonucu veriyor. Yöntemlere bakalım:

Kapama tedavisi: Bu yöntemde zayıf gözü geliştirmek amacıyla güçlü göz kapatılıyor. Tembel göz sinirleri çalışmaya zorlanıyor. Tedavi süresi sorunun düzeyine bağlı. Genellikle ev ortamında günde 2 saatten daha az olmayacak biçimde uygulanıyor. Kapama sırasında çocuk resim yapıyor. Kitap okuyor. Tv seyrediyor. Maksat göz çalışsın.

Düzeltici gözlük tedavisi: Göz tembelliğini miyopi, hipermetropi veya astigmatizma gibi sorunlar tetikliyorsa gözlük tedavisi uygulanıyor.  Düzeltici gözlükle sorunlu gözün yorulması engelleniyor.

Göz damlası: Bu yöntemde sağlam göze atropin içeren ilaç damlatarak diğer gözü çalıştırma ilkesi geçerli. İlaç sağlam gözün görüşünü geçici olarak bozuyor. Sorunlu göz ne yapsın. Mecburen çalışmak zorunda kalıyor.

CAM: Kliniklerde CAM makineleriyle seanslar halinde yapılıyor. Bu tedavide çocuk makine başına oturtuluyor. Dönen çizgiler üzerinden boyama yapması, şekil çizmesi, bulmaca çözmesi isteniyor. Tedavinin tümü en az 30 dakika süreli 20 seanstan oluşuyor.

Yöntem cerrahi girişim ya da ilaç kullanımı gerektirmiyor. Klasik kapama tedavisinin ya da gözlüğün yerini almıyor. Genellikle kapama ve gözlük tedavisiyle beraber uygulanan pekiştirici yöntemlerden.

Cerrahi müdahale: Bazı durumlarda (özellikle başka bir rahatsızlığa bağlı göz tembelliği varsa) cerrahi müdahale gündeme gelebilir.

Katarakt, göz kapağı sarkması, göz tembelliğine bağlı göz kayması buna örnek.