Erken ergenlik dönemi

Çocuğunuzun ergenliğe girdiğini öğrenmek sizin için de onun için de yepyeni bir dönem. İkiniz de telaşlısınız. Erken ergenlik dönemi daha da zor. Bakalım erken ergenlikte onu neler bekliyor ve size düşen görevler neler.

Erken ergenlik dönemi ne zaman başlar?

Ergenlik doğal bir süreç. Ergenlik yaşı normal şartlarda kızlarda 8 – 13, erkeklerdeyse 9 – 14 arasında olur. Erken ergenlik dönemiyse ergenliğin bilinmeyen bir nedenle çok erken yaşta başlaması, kemiklerin de bu sırada gelişmesidir. Kızların 8 yaşından, erkeklerin de 9 yaşından önce ergenliğe girmesi erken ergenlik dönemi olarak adlandırılır. Erken ergenlik dönemi çok sık karşılaşılan bir olay değil. 5000 kişiden birinde görülen nadir bir olay ve iki tipi var. 

Erken ergenlik döneminin birinci türünde ergenlik süreci normal ergenlikte olduğu gibi ilerler, sadece erken yaşta gerçekleşir. Daha nadir olan bir türüyse yalancı ergenlik olarak da adlandırılan ergenliktir. Östrojen ve testosteron hormonları ergenlik belirtilerini tetikler. Ama beyin ve hipofiz bezleri değişimi algılamaz. Yani bunu yumurtalıklarda ya da testislerde oluşan bölgesel bir sorun olarak görebiliriz. 

Anne ve babaların hatta bazen çocuk doktorlarının bile erken ergenlik dönemi zannettiği bazı başka durumlar da söz konusu. Örneğin:

Erken telarş. Erken yaşta göğüs gelişiminin başlaması anlamına gelir. Anne ve babaların aklında şüpheler yaratsa da aslında bu durum çocuğunuzun erken ergenlik dönemine girdiğini göstermez. Tedavi de gerektirmez ama kontrol altında tutulması gerekir.

Erken pubarş. Erken yaşta kasık ve koltukaltında tüylenme başlamasıdır. Bu adrenalin hormonunun erken yaşta salgılanmasından kaynaklanır. Tıpkı erken telarş gibi bu da tedavi gerektirmez ama kontrol altında tutulmalıdır. 

Erken ergenlik dönemi belirtileri

Erken ergenlik dönemine giren kızlarda göğüslerin büyümesi ve 2 – 3 yıl ardından adet döneminin başlaması gerçekleşir. Erkelerdeyse ilk olarak testisler ve penis büyür. Ardından da vücut tüyleri çıkmaya başlar ve ses kalınlaşır. 

Çocuğum neden erken ergenlik dönemine girdi?

Erken ergenliği tetikleyen birden fazla neden var. Özellikle de sağlıkla ilgili bazı durumlar erken ergenlik dönemini getirebiliyor. Örneğin: 

Tümör ve diğer iyi huylu oluşumlar

Hormonsal dengeyi değiştiren beyinde oluşan hasarlar ya da beyin ameliyatları

Beyinde oluşan iltihaplanma ya da enfeksiyonlar

Erken ergenlik dönemini tetikleyen nedenler

Kesinliği henüz tam olarak bilinmemekle birlikte erken ergenlikle bağlantılı olduğu düşünülen birkaç faktör daha var. Bakalım bunlar nelermiş:

Cinsiyet. Kızların erken ergenlik dönemini yaşama ihtimali erkeklerden 10 kat daha yüksek.

Genetik. Tetikleyicilerden biri de genetik faktörler. Yani erken ergenlik dönemi yaşayan birinin ebeveynlerinin ya da kardeşlerinin de yaşamış olma ihtimali büyük.

Irk. Araştırmalara göre Afrika kökenli Amerikanlarda kızların 6 yaşından önce ergenliğe girmesi sık karşılaşılan bir durum.

Obezite. Yine araştırmalara göre obeziteyle mücadele eden kız çocukların erken ergenlik yaşama riski var. Ama erkeklerde aynı durum söz konusu değil.

Günümüzde kimyasal maddelerin de ergenlik üzerindeki etkisini düşünmek gerek. Örneğin araştırmacılara göre bizfenol A isimli plastik madde erken ergenlik dönemi tetikleyicilerinden olabilir. Ama daha fazla araştırma ve kanıt gerekiyor.

Erken ergenlik çocuğuma ne yapacak?

Erken ergenlikten dolayı çocukları bazı fiziksel ve psikolojik problemler de bekleyebilir. Örneğin:

Görünüş. Çocuğunuz erken ergenlik dönemini yaşıyorsa yaşıtlarından daha uzun boylu ve daha büyük görünecektir. Ama büyümesi çabuk duracağından ileriki yaşlarda diğerlerinden daha kısa kalacaktır.

Erken cinsel aktivite. Ergenlik cinselliğin de başlaması demek. Anne ve babalar da erken ergenliğe giren çocukları için endişeleniyor. Ama erken ergenliğin erken cinsel hayatı getirdiğine dair hiçbir kanıt yok.

Stres. Hangi yaşta olursa olsun ergenlik bunalım demek. Ama erken yaşta olduğu zaman daha da stresli bir hal alıyor. Çünkü tüm bunalım haline bir de diğerlerinden farklı olmak ekleniyor. Bu yüzden çocuğunuzla konuşup, onu ergenlik hakkında eğitmelisiniz.

Diğer riskler. Kesin kanıtları bulunmasa da bazı araştırmacılar kızlarda erken ergenliğin meme kanseri riski doğurduğunu söylüyor. 

Çocuğunuzun erken ergenlik dönemi yaşadığını düşünüyorsanız bir doktora başvurmalısınız. Aklınıza takılan her türlü soru için de uzman doktorlarımızla görüşebilirsiniz.