Dizanteri belirtileri ve nedenleri

Dizanteri belirtileri genellikle hafif şekilde atlatılıyor ve birkaç gün içinde iyileşiyor. Dizanteriye neden olan durumlar ise dizanteri türünden türüne değişiklik gösteriyor.

Dizanteriye neden olan durumları incelerken dizanteri türlerine ayrı ayrı bakmamız gerekir. Çünkü her bir dizanteri türünün nedeni ve belirtisi kendi içinde farklılık gösterir.

Basilli dizanteri 

Belirtileri

Basilli dizanteri en sık görülen dizanteri türüdür. Basilli dizanteri belirtileri enfeksiyondan sonraki 1 ile 3 gün içerisinde ortaya çıkmaya başlar. Genel olarak en yaygın görülen belirtiler hafif karın ağrısı ve ishal. Dışkıda kan ya da sümüğümsü bir yapının görülmesi genellikle basilli dizanteride rastlanan bir belirti değil. Bu belirtiler genellikle 3 ile 7 gün arasında devam eder. Bu kadar hafif olan belirtiler için çoğu kişi doktora gitmeye gerek duymaz.

Dizanterinin daha ciddi boyutlara ulaştığı ve doktor kontrolünü gerekli kılan durumlar şu şekilde olur:

Kanlı ve sümüğümsü yapıda aşırı sıvı ishal

Mide bulantısı ve kusma

Ciddi boyutta karın ağrısı

Yüksek ateş

Dizanteri nedenleri

Basilli dizanteriye neden olan genellikle şigella isimli bir bakteri. Bu bakterinin yayılma nedeniyse hijyenden yoksun ortamlar. Kişilerin yakın ilişkiler içinde olduğu okul, ordu gibi ortamlarda daha yaygın olarak görülen bir bakteri. 

İnsan dışkısı bir yiyeceğe bir şekilde bulaşırsa dizanterinin bu şekilde bulaşması da söz konusu. Temizliğe önem vermeyen, su kaynakları kısıtlı olan ülkelerde daha yaygın olarak görülen bir hastalık. Şöyle bir sonuca varabiliriz: ciddi dizanteri vakaları genellikle gelişmekte olan ülkelerde daha sık rastlanır.

Amipli dizanteri 

Belirtileri

Amipli dizanterinin görülme alanı genellikle tropik bölgeler. Amipli dizanteri birkaç hafta hatta belki de birkaç ay boyunca hiç belirti göstermeyebilir. Ancak hastalığı taşıyan kişi her tuvalete gittiğinde hastalığı yaymaya başlar.

Amipli dizanterinin belirtilerini şöyle sıralayabiliriz:

Kanlı ve sümüğümsü aşırı sıvı ishal

Mide bulantısı ve kusma

Karın ağrısı

Ateş

Amipli dizanteride dışkıda kan görülmesi epey yaygın. Bunun nedeni amiplerin bağırsak zarlarına saldırması ve buralarda kanayan yaralara neden olması. Böyle bir durumda tuvalete gitmek biraz acı verici olabilir.

Amipli dizanteri belirtileri genellikle birkaç günden birkaç haftaya kadar sürer. Tedavi edilmezse belirtilerin ortadan kaybolmasına rağmen amip bağırsaklarda yaşamaya aylarca hatta yıllarca devam edebilir. Yani enfeksiyonun başkalarına bulaşma ve ishalin geri gelme ihtimali söz konusu.

Amipli dizanteri nedenleri

Amipli dizanterinin amip adında bir parazitten kaynaklandığını biliyoruz. Bu parazite ulaşımın tropikal bölgelerde daha kolay olduğunu da söylemiştik.

Amipler bağırsağa bir girdi mi çıkmaları epey güç. Birleşip bir grup oluşturuyorlar ve deniz kabuğuna benzer bir yapı üretiyorlar. Bu onları korumayı sağlıyor. Grup halindeki amipler dışkıyla beraber dışarı çıkıyor. İşin kötü yanı dışarda da yaşayabiliyorlar. Temizlik koşulları iyi olmayan bir yerde grup halindeki amiplerin yemeklere ulaşması an meselesi. Bu sayede başka biri de amipli dizanteri oluyor. Ve hastalık böyle yayılmaya devam ediyor.

Vücuda giren amip grubu mideye ulaşıyor midye kabuğuna benzere kabukları sayesinde mide asidinden korunuyorlar. Yolculuk mideden ince bağırsağa doğru devam ediyor. Bu aşamada kabuk kırılıyor ve amipler serbest kalıyor. Bu durum da enfeksiyona neden oluyor. Amipler bağırsak zarlarında deliklere ve küçük yaraların açılmasına neden olabilir. 

Döngü bu şekilde tekrar tekrar devam ediyor.

Ayrıca dizanteriye neden olan amiplerin cinsel ilişki sırasında da bulaşma olasılığı var, bu yüzden dikkati elden bırakmamakta fayda var.