Bipolar bozukluk nedir?

Günlük yaşamda hepimizin duygusal iniş çıkışları oluyor. Bu yaşadıklarımız bipolar bozukluk anlamına gelir mi?

Bipolar bozukluk ruh halindeki ani değişimlerin etkili olduğu bir ruh sağlığı sorunu. 

Bipolar bozukluğun en belirgin özelliği kişinin yaşamıyla ilintili ya da ilintisiz an ve durumlarda aşırı duygu patlamaları yaşaması.

Bu sorunu yaşayanlar bir an aşırı mutlu ve enerjik hissederken birdenbire çok mutsuz, öfkeli, durgun ya da çaresiz hale geliyor.

Bipolar bozukluk belirtileri ne?

Mani ve depresyon nöbetleri olarak 2 grupta gözlenen Bipolar bozukluğun en belirgin özelliği duygulardaki ani ve yüksek değişim. Bipolar bozukluk yaşadığınıza ilişkin şüpheleriniz varsa aşağıda verilen diğer belirtilerden birkaçını daha en az 4 ile 7 gün arasındaki dönemlerde yaşadığınıza emin olmalısınız.

Bipolar bozukluk manik dönemde ne olur?

Hasta bu dönemde görece daha hareketlidir. Çevresindekiler asıl karakterinin bu olduğunu düşünebilir ama bu görüş yanlış. Belirtilere bakalım:

•    Aşırı neşe ve öfke

•    Çok hızlı konuşma. Çok hızlı düşünme

•    Aşırı özgüven (Hastanın kendi yeteneğine ve gücüne ilişkin abartılı inancı)

•    Enerji patlamaları. Uykusuzluk

•    Aşırı hazcılık (seks, alışveriş, planlanmamış seyahatler, hızlı araç kullanma vb.)

•    Halüsinasyonlar. Sanrılar

Depresif dönemde ne olur?

Hasta bu dönemde ağır bir depresyona sürüklendiğini düşünebilir. Sürekli mutsuzluk, yoğun üzüntü ve endişe hisseder. Ağlama nöbetleri görülür. Karar vermede güçlük ve odaklanma eksikliğiyaşarken günlük aktivitelerden uzaklaşabilir. 

bipolar bozukluk

Bunların dışında görülenler:

Suçluluk ve değersizlik hissi

Yavaş konuşma. Yorgunluk

İntihar eğilimi

Nedensiz ağrı ve acı hissi

Bipolar bozukluk nasıl ortaya çıkar?

Genetik kalıtsallık başta olmak üzere çeşitli biyokimyasal ve çevresel nedenlerle ortaya çıkan bipolar bozukluk her yaşta görülebilir. Sorun yıllarca farkedilmeden gelişebilir. “Sessiz dönem” denen aralıklı seyir hali hastalığın tanısını zorlaştıran bir özellik. Sessiz dönem 2 – 10 yıl sürebilir. 
İlk hastalık dönemi mani ya da depresyon biçiminde yaşanıyor. Hastalık dönemlerinin sıklığı, süresi ve şiddeti hastadan hastaya değişiyor.

Bipolar bozukluk nasıl tedavi edilir?

Tam olarak tedavi edilemese de, ilaç tedavisiyle sorunu kabul edilebilir bir aralığa indirgemek olanaklı. Bipolar bozukluk tedavisinde Lithuril kullanımı yaygın. Sorun yinelenebilir karakterde olduğu için hastanın ömür boyu lityum alması gerekebilir.

Lityum bipolar bozukluğun olumsuz etkilerini büyük oranda gideriyor. Atak dönemlerinde ilacın dozajında değişimler yapılabilir. İlave antidepresan kullanımı gündeme gelebilir. İlaç tedavisinin yanı sıra hastanın duygusal durumundaki ani değişimleri engellemek için psikoterapi de uygulanıyor.

Tedavi sürecinde atak dönemlerini denetim altında tutabilmek önemli. İlaç tedavisini aksatmayan hastalar olağan yaşamlarını diledikleri biçimde sürdürüyor.

Bipolar bozukluk yaşayanlara nasıl yardım edilebilir?

Bipolar bozukluktan yakınanlar mutlaka doktor denetiminden geçerek tedavi sürecine başlamalı. Psikologlar ve ruh sağlığı alanında çalışan gruplar bu süreçte etkin rol oynayabilir. Aile ve grup danışmanları da tedavi sürecinde faydalı olabilir. Özellikle aile danışmanları hastanın birlikte yaşadığı, çalıştığı vb. insanlarla işbirliği yaparak hastanın duygularındaki dalgalanmaları sabitlemesine yardım edebilir. Bireysel terapiler de hastanın duygusal karmaşasını yönetmesine katkı sağlıyor.

Grup terapileri bir başka yöntem. Bipolar bozukluktan yakınan bir grup hastanın uzman gözetiminde deneyimlerini paylaşıp dayanışması tedavi sürecine olumlu yansıyor.

Yakınları tedavinin aksatılmaması için hastayı cesaretlendirmeli. Hastalığın atak dönemlerinde olabildiğince kendi ruh hallerini sabit tutmaları hastanın rahatlamasını, sakinleşerek duygularını kontrol etmesini sağlayabilir. Tedavi sürecinin başarısı hasta yakınlarının yakın ilgisine doğrudan bağlı.