Bebeklerde dil gelişimi nasıl oluyor?

Bebekler tek kelimeyle mükemmel. Hiç yoktan bir dili hatta birçok dili aynı anda öğrenip anadili gibi konuşabiliyorlar. Peki bebeklerde dil gelişimi nasıl oluyor?

Annenin sesi bebeğin kulakları oluşmaya başladıktan sonraki tek eğlencesi. Doğumdan sonra annesini tanıması, sesini duyunca yatışması boşuna değil. Dünyanın en güzel sesi de bebeklerin ilk heceleri kuşkusuz. Acaba o minicik dudaklardan bu sevimli nameler nasıl dökülüyor dersiniz? Daha sıkıcı soralım: Dil gelişimi nedir? 

Çocukların dil yasası açık net: Her çocuk kendi anadilini, hiçbir gramer kuralını atlamadan öğrenir. Her çocuk kendi anadili dışında maruz kaldığı başka diller varsa onları da anadili gibi öğrenip konuşabilir. Bir bebeğin dil gelişimi için o dilin etrafta konuşulması yeterli. Dil gelişiminin normal süreci böyle işliyor. Çocuğunuz bu noktada sorun yaşıyorsa üzülmeyin. Biraz ilgiyle çözüme ulaşmak mümkün.

3 aylıkken dil gelişimi

3. ayın sonunda bebeğinizin dil gelişimine bakalım:

Sizi görünce gülümser

Yüksek ses duyunca irkilir

Agulamaya başlar

Onunla konuşulduğunda susar ve gülümser

Sesleri ayırabilir

Değişik ihtiyaçlar için değişik şekillerde ağlamaya başlar

6 aylıkken dil gelişimi

6. ayın sonunda bebeğinizdeki dil gelişimi hızlanır:

Kendi başına ya da sizinle oynarken çağıldamaya başlar

Aynı heceyi tekrarlar (ba, ba, ba vb.)

Memnuniyet ya da memnuniyetsizliğini gösterirken kendi sesini kullanır

Gözleriyle sesi takip eder

Ses tonunuzdaki değişikliğe tepki verir

Bazı oyuncakların ses çıkardığını fark eder

Müzik dinler

12 aylıkken dil gelişimi

Bebeğiniz 1 yaşına girdiğinde dil gelişimi epey ilerler:

Kelimeleri taklit etmeye çalışır

Bazı kelimeleri söylemeye başlar (baba, mama vb.)

Kolay komutları anlamaya başlar

‘Hayır’ dediğinizde anlar

Sesin geldiği yöne dönüp bakar

18 aylıkken dil gelişimi

18 aylık olduğunda bebeğiniz çoktan konuşmaya başlamıştır.

Adını duyduğunda bir nesneyi gösterebilir

Tanıdığı insanların, nesnelerin ve organların isimlerini fark eder

Kolay komutları ve jestleri anlayabilir

8 – 10 kelime tanıyabilir

24 aylıkken dil gelişimi

Bebeğiniz 2 yaşına girdiğinde dil gelişimi derdini anlatacak düzeye gelir.

Yemekleri adıyla ister

Tamlamalar kurabilir

Zamirleri kullanabilir (benim, senin gibi)

Tek kelimelik ya da iki kelimelik cümleler kurabilir

Jestlerin yardımı olmadan basit komutları anlayabilir.

Kelime dağarcığı her ay artarak çoğalır.

50 kelime kullanabilir ancak daha fazlasını anlar.

Dil gelişiminde ne zaman doktora ihtiyaç duyulur?

Çocuğunuz yaşı ilerlemesine rağmen dil gelişiminin bu evrelerinden henüz geçmediyse endişelerinizi doktorla paylaşmanız gerekir. Geç konuşmanın nedeni çok. Örneğin çocuğunuz duyma problemleri yaşıyor olabilir. Doktorunuz odyolojiste yönlendirebilir. Konuşma ya da dil gelişimi uzmanı da size yardımcı olabilir.

Sizin çocuğunuzun dil gelişimine yapacağınız katkıya gelelim. Çocuğunuza bol bol kitap okuyun. Onunla konuşun. Birlikte şarkılar söyleyin. Belli başlı jest ve mimikleri öğretin. Çocuğunuzun dil gelişiminde ona soracağınız soruların da etkisi büyük. Verdiği cevapları açıklayın. Anlamayacağını düşünseniz de anlatın.

Çocuklarda dil gelişiminde birebir etkileşimin önemi büyük. 12 yaşına dek hiçbir dile maruz kalmamış çocuklar sonradan eğitilseler de hiçbir dili düzgün bir şekilde konuşamıyorlar. 

Televizyon dil gelişimine yarar mı?

Çocuğunuzun bütün gün televizyon karşısında çizgi film izlemesi onun sadece evde daha az yaygara koparmasını sağlar. Dil gelişimine yardımı olmaz. Aynı şekilde çocuğunuzla telefonla konuşmanızın da dil gelişimine katkısı yok. Önemli olan karşısına oturup konuşmanız.