Bebek Refleksleri Hakkında

Karnınızdan çıktığından beri bebeğinizin tek derdi hayatta kalmak. Neyse ki doğuştan gelen bazı refleksleri sayesinde ilk birkaç ayı tehlikesiz atlatabilecek.

Yenidoğan refleksleri duruma verilen otomatik cevaplar. Yani bebek ne yapması gerektiğini düşünmüyor: içgüdüsel olarak yapıyor.

İlk günler hayatta kalmasını reflekslerine borçlu. Bu reflekslerin her bebekte olduğu biliniyor ama bazılarının mantıklı nedeni yok.

Gelişen sinir sistemi ve refleksler

Yenidoğan reflekslerinin ebeveynlere sağladıkları bir yarar var. Refleks varsa mesaj açık: “merkezi sinir sistemi sorunsuz gelişiyor”.

Yenidoğan reflekslerinin çoğu ikinci ayda silinmeye başlıyor. 4 ay civarında da tamamen ortadan kalkıyor.

Bebeğinizin bu refleksleri geçmiyorsa doktorunuza danışabilirsiniz. Çoğu durumda bir sorun çıkmaz ama 4 – 6 aylıkken hala refleksler devam ediyorsa bunlar sinir sisteminde bir bozukluğun habercisi olabilir.

İlk aylarda yenidoğan reflekslerini normal birer davranış gibi görmelisiniz. Yaygın karşılaşılan reflekslere ve nedenlerine bakalım:

Aranma: Yanağı ya da dudağı okşandığında başını memeye çevirmesi. Bu refleks bebeğin beslenme zamanında memeyi bulmasını kolaylaştırır. Başlarda memenin tam olarak ne tarafta olduğunu bilemez; her tarafa döner durur ama 3 hafta sonra memenin yerini hemen bulabilir. 4. ayda bu refleks ortadan kalkar.

Emme: Emme doğmadan önce bile var olan reflekslerden. Bazı bebekler ultrasonda başparmağını emerken görüntülenebilir. Doğumdan sonra da emme refleksi bebeğin damağına bir şey dokunduğunda devam eder. Zamanla emme, yutma ve nefes alma koordineli biçimde ilerlemeye başlar. Bu hayati bir refleks. Emme refleksini yutma ve nefes almayla koordine edemeyen bebek yemek yerken sıkıntı çeker; kilo alamaz. Emme refleksi kaybolmaz ama 4. aydan sonra refleks olmaktan çıkar. İsteyerek yaptığı bir aktiviteye dönüşür.

Adım atma: Bir yenidoğanı dik tutup ayaklarını düz bir zemine yöneltirseniz adım atmaya başlar. Yenidoğanlar kendi ağırlıklarını taşıyamamalarına rağmen bir ayağını diğerinin önüne atar; yürüyormuş gibi görünür. Bu refleks hareket etme isteğine bağlı olarak bulunur; amacı ise bebeği yürümeye hazırlamak. Bir bebek 12 ayda yürümeye başlayabilir; adım atma refleksi 2. ayda ortadan kaybolur.

Tutma: Bebeğinizin avucunun içini hafifçe okşarsanız parmağınızı sıkıca yakalar. Benzer olarak ayağının altını okşarsanız da ayak parmakları kıvırır. Bebek yeni doğduğunda bu refleksi o kadar güçlüdür ki elinizi yakaladığında elinizi kaldırsanız o da elinizle beraber kalkabilir, hatta kendini taşıyabilir. Yalnız bunun refleks olduğunu, bebeğin bunu bilinçli yapmadığını, bir anda elinizi bırakabileceğini unutmayın. Ne de olsa kontrolsüz güç, güç değildir. Bu refleks de 6 ile 12 ay arasında ortadan kaybolur.

İrkilme: İrkilme refleksini hayati bir nedene bağlamak zor. Bebeğin kafasının pozisyonu değişince veya yüksek sesli bir şey duyunca ortaya çıkar. Bebek kollarını ve bacaklarını açar ya da ağlarken kollarını birleştirir. Garip bir bebek davranışıdır; hastalık nöbeti zannedilebilir. Nöbetten farkı birkaç saniye sürmesi. 6. aydan sonra ortadan kalkar.

Diğer refleksler

Hayatta kalmak için başka koruyucu refleksler de var. Battaniye ya da yastık bebeğin gözüne, burnuna gelirse yanlara doğru kafasını sallar, nesneyi kaldırmak için kollarını kaldırır ki nefes alabilsin. Ona doğru gelen bir nesne gördüğünde kafasını çevirir, uzaklaşmaya çalışır. Nesne çarpmayıp yanından geçiyorsa kaçmak yerine sakin bir şekilde durur.

Yenidoğanlar her yönden muhteşem varlıklar. Özellikle refleksleri buna örnek.