Sülük tedavisi yarar mı zarar mı?

Sülükler binlerce yıldır bin derde deva sayılıyor. Basit hijyen kurallarına uyulmazsa mucizevi sülük tedavisi şifayı kapmanızı da sağlayabilir. 

Kan emici sülüklerin şifa verici özellikleri çok eskilerden biliniyor. Sülük deyip geçtiğimiz bu yıvışık mahlukların bilimsel adı Hirudo Medicinalis. Medicine malum İngilizce tıp demek ilaç demek. Bizde de tıbbi sülükler alternatif tedavi kapsamında yaygın uygulanıyor.

Sülüklerin 600’den fazla türü var ama sadece 15’i sağlık amaçlı kullanılıyor. Sülük tedavisinden ilk kez Hipokrat döneminde bahsedilmiş. Hint tıbbının kurucusu kabul edilen Dhavantari tasvirlerinde bir elinde bir bal diğerinde sülük görülebilir. Sülük tedavisi Çin’de ve Mısır’da da uygulanmış. Firavun mezarlarında sülük tedavisinin nasıl yapılacağını gösteren belgeler, çizimler var. Sülükler yunan ve roma döneminde de bolca kullanılmış. Galen kaybedilen sağlığın sülükle kazanılabileceğini anlatmış. İbni Sina sülük tedavisinin yararlarını övmüş. Sülükler antik dönemden modern zamanlara özellikle açık yaraların tedavisinde büyük işe yaramış.

Günümüzde sülük tedavisi apseden çıbana, glokomdan eklem ağrılarına, kısırlıktan kan ve dolaşım sorunlarına sayısız derde deva. Yangılı – iltihaplı hastalıklarda, romatizmada, tendinit ve tendovajinitte, artritte, gelişimsel ortopedi kusurlarına bağlı ağrılarda, hatta plastik cerrahide bile sülükler kullanılıyor. Sülükler hasarlı sinir ve kas dokularına da iyi geliyor.

Sülük tedavisi neden yararlı?

Prensip basit: sülük kan emerken biyolojik ve farmakolojik yönden olağanüstü özelliklerde salya  salgılıyor. Hirudin bu karışımın önemli bileşenlerinden. Hirudin sülük salyasıyla eş anlamlı kullanılıyor ama işin doğrusu bu salya başka kimyasallar da içeriyor. Bunların ağrı kesici, damar genişletici, pıhtılaşma önleyici (antikoagülan), iltihap ve yangı giderici (antienflamatubar), bağışıklık düzenini koruyucu, mikrop ve bakteri düşmanı antibiyotik, trombolik ve anksiyolitik özellikleri sülük salyasını alternatif – tamamlayıcı tıpta vazgeçilmez hale getiriyor.

Sülük tedavisi alternatif tıbbın yanısıra modern cerrahide, özellikle mikrocerrahi uygulamalarında da daha sık karşımıza çıkıyor. Rekonstrüktif cerrahide kan dolaşımı kritik önemde olan dokularda ve organlarda (örneğin göz kapağı, parmak, kulak) kan dolaşımını uyarmak amacıyla sülüklere başvuruluyor. Antik sülük tedavisiyle modern tıbbın yaklaşım farkı bu noktada: eskiden sülük hastalık yapan “kirli” kanı tahliye etmek için kullanılırdı. Şimdiyse sülük salyasıyla kanın pıhtılaşmadan kesintisiz akması, kan dolaşımını hızlandırması başlı başına yarar kabul ediliyor.

Madem hirudin bu kadar yararlı, neden ayırıp ilaç haline getirmiyorlar derseniz nedeni basit: sülük salyasında çok az miktarda hirudin var. Rekombinant yöntemlerle üretim mümkünse de performans doğal sülük tedavisinin yerini tutmaktan uzak.

Hirudoterapi nedir?

Hirudoterapi tıbbi sülüklerle gerçekleşen tedavi. Eskiden mekanizmanın ayrıntıları bilinmiyordu ama şimdi sülük salyasındaki bileşenlerin kimlikleri ve nitelikleri anlaşıldığı için sülük tedavisi süreçleri çok daha dikkatli ve etkili planlanıyor. 

Hastalıklı birinden emilen kanı sağlıklı başkasına bulaştırmak sülük tedavisinde kritik nokta. Tıbbi sülükler bugün steril enjektörler gibi; birini sadece bir kez kullanıyoruz. Sırf bu amaçla, sağlıkta kullanılacak sülüklerin yetiştirildiği çiftlikler var. Oysa eskiden dereden tepeden toplanıp hastalıklı kola bacağa kondurulan,  kan emdikçe davul gibi şişen sülükleri küle atıp kustururlardı. Öyle her yerde sülük bulunamadığından kimse de atmaya kıyamaz, tekrar kullanmak için saklanırdı. Sonuç: Şifa ararken şifayı tam kapmak, sağlıktan olmak tabii.

Bu tür sülükleri şimdi Eminönü’nde, Çiçek Pazarı’nda büyük plastik damacanalar içinde kıvrıla büküle yüzerken görebilirsiniz. Sokakta, yerde veya çöpte bulduğunuz enjektörleri evde biriktirip kullanmak gibi bir adetiniz yoksa sağlığa yararı saymakla bitmeyecek sülük tedavisi için de bu tarz, açıkta satılan – nereden geldiği bilinmeyen sülüklerden uzak durmanız en iyisi.

Mert Sevinç

Cevapsepeti.com yazarıdır.

Bunlar da ilginizi çekebilir...

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

x
Bültene kayıt olun

Email adresinizi girin: